به‌رغم تمامی نتایج مخرب و هزینه‌هایی که سیاست خارجی جمهوری اسلامی و تنش‌آفرینی‌های آن در منطقه برای کارگران و زحمتکشان به‌بار آورده است، خامنه‌ای در دیدار با فرماندهان سپاه پاسداران در روز چهارشنبه ۱۰ مهر، بدون اشاره به هزینه‌های این سیاست که بر دوش کارگران و زحمتکشان قرار گرفته، بر ادامه این سیاست‌ها تاکید کرد. وی با تمجید از سپاه پاسداران و بیان این‌که “من صددرصد از سپاه راضی هستم”، حتا خواستار گسترش فعالیت‌های سپاه و نقش آن شد.

وی با بیان این‌که سپاه باید “برای مواجهه با حوادث بزرگ آمادگی خود را حفظ کند” و این‌که “نباید نگاه وسیع و فرامرزی به جغرافیای مقاومت را از دست داد”، گفت: “نباید قناعت کنیم به منطقه خودمان و با انتخاب یک چهاردیواری، کاری به تهدیدهای پشت مرزها نداشته باشیم. نگاه وسیع فرامرزی که مسئولیتش با سپاه است، عمق راهبردی کشور است و گاهی از واجب‌ترین واجبات هم لازم‌تر می‌شود، اما برخی متوجه این مساله نیستند”.

اگرچه مقامات جمهوری اسلامی، بویژه از زبان برخی مقامات سپاه و روحانیون، بارها بر سیاست خارجی مداخله‌جویانه و برتری‌طلبانه جمهوری اسلامی تاکید کرده بودند، اما سخنان اخیر خامنه‌ای بویژه با توجه به مخالفت‌هایی که روزانه با سیاست خارجی جمهوری اسلامی در میان کارگران و زحمتکشان در حال گسترش است، اهمیت ویژه‌ای می‌یابد.

تلاش برای تبدیل شدن به قدرت برتر نظامی منطقه خاورمیانه از همان ابتدا رویای مقامات جمهوری اسلامی بود که از درون انقلابی شکست خورده بر مسند قدرت تکیه زده بودند و یکی از نتایج فاجعه‌بار تاریخی این “رویا” برای زنان و مردان کارگر و زحمتکش ایران، جنگ هشت ساله با عراق بود.

این‌که خامنه‌ای درباره اهمیت این سیاست می‌گوید: “گاهی از واجب‌ترین واجبات هم لازم‌تر می‌شود”، نه فقط بیان‌گر تداوم این سیاست، بلکه بیان‌گر اهمیت ویژه‌ای‌ست که این سیاست در شرایط کنونی هم از نظر خارجی و هم از نظر داخلی پیدا کرده است. سیاستی که از یک‌سو مقابله با آن برای کارگران و زحمتکشان اهمیت روزافزونی پیدا کرده است و از سوی دیگر بیان‌گر گسترش نقش دستگاه‌هایی‌ در حکومت است که می‌بایست این سیاست را به پیش برانند.

ابتدا بر این سخنان خامنه‌ای کمی مکث کنیم. فراموش نکنیم که ما با یک دولت دینی سروکار داریم که برایش اجرای قوانین شرع اسلام اهمیت خاصی دارد، واجباتی هم‌چون نماز و غیره. حال در این دولت دینی به گفته‌ی مستبد جنایتکاری که تمامی قدرت در دست‌های او متمرکز شده، “عمق راهبردی کشور” یعنی دخالت در امور کشورهای دیگر و برتری نظامی منطقه‌ای از همه‌ واجبات در این دولت دینی “واجب‌تر” است. به زبان دیگر اگر برای اجرای این سیاست قرار است مردم در فقر باشند مهم نیست و اهمیتی ندارد، اگر مردم به این سیاست اعتراض کردند، باید آن‌ها را به عنوان یک مانع از سر راه برداشت و غیره، چرا که امروز “واجب‌ترین واجبات” است.

این که چرا این سیاست برای جمهوری اسلامی از نقطه‌نظر مسائل داخلی اهمیت دارد کاملا روشن است. کارگران و زحمتکشان نه تنها توهمی به هیچ جناحی از حکومت ندارند، بلکه به شدت از آن‌ها متنفر بوده و مترصد شرایطی هستند که جمهوری اسلامی را سرنگون کنند تا انتقام تمامی این سال‌ها و رنج‌ها را از آن‌ها بگیرند. بنابراین رژیمی که مردم آن کشور برای‌اش به تهدیدی تبدیل شده‌اند، برای حفظ قدرت، به اولین ابزاری که به آن متوسل می‌شود قوای سرکوب‌ دولتی است یعنی دستگاه نظامی و قضایی، از سپاه و نیروی انتظامی و اطلاعاتی گرفته تا زندان‌ها و قوه قضاییه. اما برای تقویت و گسترش دستگاه‌های سرکوب و توجیه سرکوب اعتراضات و نارضایتی کارگران و زحمتکشان، جمهوری اسلامی به یک “دشمن” فرضی نیز نیاز دارد تا بتواند به تبلیغات گمراه‌کننده خود ادامه داده و بدین‌ترتیب حداقل از ریزش نیروها جلوگیری کند، آن‌هم حکومتی که مزدورانی در سایر کشورها (بویژه کشورهای منطقه) دارد. او به یک ایدئولوژی برای حفظ و سازماندهی این جنایتکاران و گاه ناآگاه نیاز دارد (ناآگاه در کشورهای دیگر وگرنه در ایران برای همه مردم این مساله آشکار است و در ایران جمهوری اسلامی فقط مزدور دارد) و این ایدئولوژی همان “پرچم اسلام و برافراشتن این پرچم” است که امروز دشمنانی هم‌چون “آمریکا، اسراییل و سران خودفروخته کشورهای عربی” دارد.

تنها با نگاهی به آن‌چه که در سال‌های اخیر گذشت رابطه منطقی گسترش این سیاست با گسترش اعتراضات توده‌ای علیه حکومت اسلامی را می‌توان دید. زمانی اصلاح‌طلبان نقش مهمی در بقای حکومت داشتند، اما وقتی که اصلاح‌طلبان در اثر گسترش مبارزات توده‌ها و بالا رفتن آگاهی آن‌ها در جریان عمل، نقش خود را از دست دادند و شعار “اصلاح‌طلب، اصولگرا، دیگه تموم ماجرا” بر لبان توده‌ها جاری و به بخشی از آگاهی سیاسی عموم توده‌ها تبدیل شد، نقش دستگاه‌های سرکوب پر‌رنگ‌تر و سیاست خارجی جمهوری اسلامی نیز تهاجمی‌تر شد.

وقتی حکومتی نتواند خواست‌های توده‌های جان به لب رسیده را برآورده سازد و در گرداب بحران عمیق اقتصادی گرفتار باشد، به انواع ابزار‌ها متوسل می‌شود تا با بحران سیاسی که جامعه را فراگرفته مقابله کند. افزایش تعداد زندانیان سیاسی، برخوردهای خشن‌تر با اعتراضات کارگری، معلمان، زنان و غیره، صدور احکام سنگین علیه زندانیان سیاسی، و نیز افزایش تنش در سیاست خارجی مواردی اتفاقی نیستند. برعکس این مساله دقیقا با سطح مبارزات و آگاهی کارگران و زحمتکشان و تشدید بحران سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ارتباطی جدائی ناپذیر دارد. از یک سو نیروهای بالنده جامعه که خواهان تغییر هستند و جامعه را با اعتراضات خود وارد یک دوران انقلابی کرده‌اند در برابر حاکمیتی که سدی در برابر تحولات جامعه است و از سوی دیگر مقاومت هر چه بیشتر ارتجاعی که مانع این تغییرات است و با هدف ممانعت از این تغییرات.

این مساله را در تلاش بیشتر حاکمیت برای اجرای قوانین ارتجاعی اسلامی به ضرب و زور و محدودیت‌هایی که این قوانین به همراه می‌آورند می‌توان دید. تغییر محتوای کتاب‌های درسی علوم انسانی دانشگاهی و در واقع تبدیل آن به علوم اسلامی یک مورد است. “ابلاغ سیاست‌های کلی نظام قانون‌گذاری” که خامنه‌ای ۶ مهر صادر کرد نیز یک نمونه دیگر است. در این به اصطلاح ابلاغیه جدا از این‌که آمده “شرع” باید مبنای قانون‌گذاری باشد، بر محدود شدن هر چه بیشتر نقش ارگان‌های به اصطلاح انتخابی مثل مجلس اسلامی در تصمیم‌گیری‌ها در برابر ارگان‌هایی که مستقیما توسط خامنه‌ای منصوب می‌شوند تاکید شده است. تمرکز بیش از پیش قدرت در راس دستگاه حاکم یکی از ملزومات شرایط کنونی برای حاکمیت است که تغییرات کنونی (برای نمونه در قوه قضاییه و سپاه) از جمله مقدمات این مساله هستند که در آینده شتاب بیشتری خواهند یافت.

اما تاکید بر سیاست خارجی تهاجمی و تجاوزکارانه جمهوری اسلامی، در منطقه خاورمیانه نیز چیزی جز افزایش تنش در منطقه به بار نیاورده و نخواهد آورد. واقعیت این است که جمهوری اسلامی اگرچه در عرصه داخلی و در حل بحران اقتصادی ناتوان بوده است، اما از نظر نظامی (با دست‌بردن به جیب کارگران و زحمتکشان) پیشرفت‌های زیادی داشته و توانسته در کشورهای منطقه از جمله لبنان، سوریه، عراق، بحرین، یمن و حتا فلسطین مزدوران شبه نظامی خود را سازماندهی و مجهز کند. این مساله جمهوری اسلامی را به یک قدرت نظامی برتر در منطقه تبدیل کرده است که کشورهایی چون عربستان قادر به مقابله با آن نیستند. در گذشته دولت عراق به عنوان یک قدرت منطقه‌ای در برابر جمهوری اسلامی قرار داشت و جنگ هشت‌ساله نیز بر همین مبنا شکل گرفت. اما پس از حمله آمریکا به عراق و سرنگونی صدام حسین، این شرایط برای جمهوری اسلامی فراهم شد تا موقعیت خود را در منطقه بهبود بخشد و به یک قدرت برتر منطقه‌ای تبدیل گردد. به بیان دیگر جمهوری اسلامی برنده بزرگ حمله آمریکا به عراق بود.

این برهم خوردن توازن قوا در منطقه به نفع جمهوری اسلامی، چیزی نیست که از طرف کشورهای عربی هم‌چون عربستان سعودی قابل قبول باشد. این مساله همین‌طور از سوی کشورهای امپریالیستی نیز قابل قبول نیست. نه فقط آمریکا که حتا روسیه و چین نیز خواستار دست بالای جمهوری اسلامی در منطقه نیستند. این مساله چیزی نیست که قابل دوام باشد. اگر در دوره‌ای این سیاست توانست به حیات خود ادامه دهد و حتا به کشورهای منطقه گسترش یابد، اما امروز دوران آن بسر آمده و توازن قوا بین دولت‌های عربی و جمهوری اسلامی باید برقرار شود. این وضعیت هم‌چنین بیش از هر دولت دیگر برای دولت اسرائیل قابل قبول نیست. از همین‌روست که ما شاهد تشدید تنش‌های منطقه‌ای هستیم که بالاخره در جایی باید یک تحول اساسی در آن رخ بدهد. تحولی با جنگ یا بدون جنگ.

دولت آمریکا در دوران ریاست‌جمهوری باراک اوباما بر آن بود که ازطریق توافق با دولت ایران بر سر مساله هسته‌ای می‌تواند راه را برای توافق در مورد سایر مسائل باز کند. اما توافق بر سر مسائل هسته‌ای نه تنها منجر به سایر توافقات نشد، بلکه به دلیل تهاجمی‌تر شدن سیاست خارجی جمهوری اسلامی به تشدید تنش منجر شد. برای همین است که “برجام” مرده است. “برجام” هسته‌ای بدون “برجام”های دیگر نمی‌توانست به بقا ادامه دهد و بیهوده نیست که خامنه‌ای در سخنان دهم مهرماه خود قاطعانه می‌گوید که نباید به دولت‌های اروپایی امید بست.

حال با توجه به این ارزیابی چه چیزی در انتظار مردم ایران است؟!

واقعیت این است که سخنان خامنه‌ای در روز دهم مهر نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی نه تنها به سیاست‌های منطقه‌ای خود ادامه می‌دهد، بلکه حتا آن را تشدید نیز خواهد کرد. حتا در رابطه با “برجام” نیز به‌رغم تهدید سه دولت اروپایی حاضر در برجام برای فعال کردن “مکانیسم ماشه” در صورت ادامه کاهش تعهدات هسته‌ای جمهوری اسلامی در “برجام”، خامنه‌ای بر ادامه کاهش تعهدات هسته‌ای دولت در برجام تاکید کرد که نتیجه‌ای جز افزایش شکاف بین جمهوری اسلامی و دولت‌های اروپایی از سویی و نزدیک شدن این دولت‌ها به دولت آمریکا نخواهد داشت.

سخنان روزهای اخیر فرماندهان سپاه نیز در واقع امتداد سخنان خامنه‌ای در رابطه با سیاست‌های منطقه‌ای جمهوری اسلامی است. این وضعیت خطرات بسیاری برای کارگران و زحمتکشان ایران دارد. هم اکنون نیز کارگران و زحمتکشان ایران بار سنگین این سیاست‌های تجاوزکارانه را در زندگی خود لمس می‌کنند. پول‌هایی که می‌بایست صرف زندگی بهتر برای کارگران و زحمتکشان شود، صرف هزینه‌های نظامی می‌شود و هر قدر که این سیاست ادامه یابد، هزینه دستگاه‌هایی که وظیفه پیشبرد این سیاست را دارند یعنی دستگاه‌های نظامی، نیروهای شبه نظامی منطقه و دستگاه‌های مذهبی بیشتر می‌شود. این مساله می‌تواند حتا بسیار وخیم‌تر از آن‌چه که امروز هست نیز بشود.

جمهوری اسلامی نشان داده است که برنامه‌ای برای کاهش فشار اقتصادی و معیشتی بر توده‌ها ندارد. وقتی خامنه‌ای در همین سخنان خود از رشد اقتصادی کشور در شش ماهه اول سال سخن می‌گوید و این‌که مشکلات اقتصادی قابل حل هستند، مشکلاتی که به‌رغم وعده‌هایی که هر سال و هر بار داده می‌شود مدام بیشتر و بیشتر می‌شوند، مشخص است که جمهوری اسلامی نه فقط راه حلی برای برون رفت از بحران عمیق اقتصادی ندارد، بلکه جز دروغ و ریاکاری پاسخی به خواست‌های برحق کارگران و زحمتکشان نداده و نخواهد داد.

بنابراین تنها یک راه برای کارگران و زحمتکشان ایران باقی‌ست. برای پایان دادن به سیاست‌های خارجی جمهوری اسلامی تنها راه سرنگونی جمهوری اسلامی است. برای پایان دادن به شرایط کنونی، برای پایان دادن به خطراتی که می‌تواند زندگی کارگران و زحمتکشان را بیش از پیش تهدید کند، خطراتی هم‌چون جنگ، باید کارگران و زحمتکشان سرنوشت خود را با برپایی حکومت شورایی خود بدست گیرند.

متن کامل نشریه کار شماره ۸۴۱ در فرمت پی دی اف

پنج اکتبر، از طرف سازمان فرهنگی، علمی و آموزشی ملل متحد (یونسکو) به عنوان روز جهانی معلم نامگذاری شده است. هدف از انتخاب این روز، بها دادن به شان و منزلت اجتماعی معلمان، قدردانی از تلاش و زحمات آنان در سراسر دنیا اعلام شده است.

زمزمه های انتخاب یک روز معین برای قدردانی از معلمین و بالا بردن منزلت اجتماعی آنان، از مدت هاپیش در محافل علمی، آموزشی و فرهنگی طرح و به تدریج به درون اجلاس های یونسکو کشیده شد. با عمومی تر شدن این بحث، سرانجام در چهل و چهارمین اجلاس وزرای آموزش و پرورش کشورهای مختلف جهان که در پنجم اکتبر ۱۹۹۴ در شهر ژنو تشکیل شد، فدریکو مایور، دبیرکل وقت یونسکو، پیشنهاد داد که مجمع روزی را به نام معلم تصویب و نامگذاری کند. با مصوبه چهل و چهارمین مجمع عمومی یونسکو که متشکل از ۷۰ وزیر، ۲۷ معاون وزیر و ۳۸ ناظر از ۱۳۵ کشور جهان بود، پنج اکتبر به عنوان روز جهانی معلم در تقویم همه کشورها ثبت شد.

اگرچه از سال ۱۹۹۴ تا به امروز تلاش و توصیه یونسکو همواره در مسیر فراهم ساختن بستری برای بررسی مشکلات معلمین جهت ایجاد شرایط “مناسب کار و زندگی”، تقویت “امید و اعتماد” در میان آنان-  البته در چارچوب نظام سرمایه داری- بوده است، اما این تلاش و توصیه های یونسکو به دلیل فقدان اهرم های اجرایی در بسیاری از کشورهای جهان از جمله در جمهوری اسلامی ایران تاکنون ره به جایی نبرده است. بی توجهی جمهوری اسلامی به روز جهانی معلم و مخالفت ان با ایجاد تشکل های صنفی معلمان در شرایطی صورت می گیرد که وزیر آموزش و پرورش وقت جمهوری اسلامی در چهل و چهارمین اجلاس یونسکو حضور داشته و به نمایندگی از دولت ایران پای این مصوبه را نیز امضاء کرده است. با این همه، هیات حاکمه ایران هرگز روز جهانی معلم را در عمل به رسمیت نشناخته و کمترین یادی هم از این روز نمی کند. جمهوری اسلامی ایران نه تنها روز جهانی معلم را به رسمیت نشناخته است، نه تنها کمترین ارزش و اعتباری برای توصیه های علمی و فرهنگی یونسکو جهت بالا بردن شان و منزلت اجتماعی معلیمن کشور قائل نیست، بلکه با بی توجهی به شرایط زندگی، میزان حقوق و وضعیت کاری نزدیک به یک میلیون معلم، شرایط بسیار اسفناکی را به آنان تحمیل کرده است.

از جمله توصیه های مهم یونسکو به کشورهای عضو و دولت هایی که مصوبه روز جهانی معلم را امضاء کرده اند، اختصاص ۴ تا ۶ درصد تولید ناخالص داخلی و یا ۱۵ تا ۲۰ درصد بودجه عمومی هر کشور به امر آموزش و پرورش است. در حالی که جمهوری اسلامی هر ساله ۵/ ۱ تا ۲ درصد تولید ناخالص داخلی و یا ۱۰ درصد بودجه عمومی را به این امر اختصاص می دهد. توصیه اختصاص چنین بودجه ای از طرف یونسکو، قبل از هر چیز برای رفع مشکلات معیشتی معلمین، فراهم ساختن شرایط نسبی مناسب کار و زندگی، و تقویت امید و اعتماد در میان آنان است. جمهوری اسلامی اما نه فقط به هیچکدام از توصیه های یونسکو در مقام بالا بردن شان و منزلت اجتماعی معلمان وقعی نگذاشته است، نه فقط تا کنون کمترین اقدامی برای رفع مشکلات عدیده معلمین انجام نداده است، بلکه به انحاء مختلف از جمله سرکوب معلمان و اختصاص بودجه های حداقلی و قطره چکانی به وزارت آموزش و پروش، عملا فضای آموزشی کشور را به یاس و ناامیدی و اختناق، و شرایط زندگی معلمین را به فقر و فلاکتی روز افزون کشانده است.

پوشیده نیست که اولین نتایج مالی و اقتصادی اختصاص بودجه ناکافی جمهوری اسلامی به امر آموزش و پرورش، همین فرسودگی مدارس، کمبود کلاس و مدرسه و معلم، فشردگی دانش آموزان در کلاس های درس و مهمتر از همه شرایط نامناسب زندگی و محیط کار معلمان است. شرایطی که عملا امید و اعتماد را از فضای آموزشی کشور گرفته و به جای آن سرخوردگی، ناامیدی و رسیدن و پخش مواد مخدر به درون مدارس و درمیان دانش آموزان  بوده است.

توصیه ایجاد شرایط “مناسب کار و زندگی” و “تقویت امید و اعتماد” در میان معلمان از جمله کلید واژگانی بوده و هستند که سازمان فرهنگی، علمی و آموزشی ملل متحد (یونسکو) بر مبنای آن روز جهانی معلم را مصوب کرد تا از این طریق گامی در بالا بردن اعتبار و منزلت اجتماعی معلمان سراسر جهان برداشته شود. در جمهوری اسلامی اما، نه فقط گامی در بالا بردن شان و اعتبار اجتماعی معلمین برداشته نشد، بلکه همان جایگاه و منزلت اجتماعی را که آنان دست کم از گذشته داشتند، به مرور از آنان گرفت. معلمی که به لحاظ معیشتی در زیر خط فقر زندگی می کند، معلمی که در ناامنی شغلی بسر می برد، معلمی که برق شمشیر اخراج و بیکاری هر صبح و شام چشمانش را آزار می دهد، معلمی که برای تامین هزینه های معاش خود و خانواده اش به شغل های دوم و سوم روی آورده است و در این مسیر حتا از مسافرکشی هم دریغ نورزیده است، چنین معملی چگونه می تواند الگوی “امید و اعتماد” برای دانش آموزان خود باشد. چنین معلمی چگونه و با کدام امید به فردا و با کدامین اعتماد به نفسی درخور می تواند از مزایای یادگیری دانش و فرهنگ و علم در کلاس درس سخن بگوید. حتا اگر قادر به انجام یک چنین کاری هم باشد، بی تردید با حیرت و ناباوری دانش آموزان خود مواجه خواهد شد. چرا که دانش آموزان ایران در کلاس و مدرسه پیش از آنکه به گفتار و کلام معلمین خود توجه کنند، به حاصل سال ها رنج و تلاش آنان توجه دارند، به تجربه تلخ معلمانی که اکنون با چنان دانش و تجربه ای گران به مسافرکشی روی آورده اند. به ۱۶ سال “دود چراغ خوردن” آنان برای کسب علم و فرهنگ می اندیشند، که با چنان تجربه ای از علم و دانش اکنون در زیر خط فقر روزگار می گذرانند، تجربه ای تلخ و دردناک که اکنون حی و حاضر در کلاس درس پیش چشم میلیون ها دانش آموز ایستاده اند. براستی با چنین سرنوشت ناگواری که طی این سال ها جمهوری اسلامی برای معلمین فرهیخته و فرهنگیان گرانقدر جامعه ما رقم زده است، کدام معلمی جرأت می کند تا جمله معروف و تکراری “علم بهتر است یا ثروت” را به دانش آموزان خود انشاء دهد. با این همه و به رغم وضعیت اقتصادی و شرایط معیشتی سختی که معلمین ایران بدان گرفتار شده اند، این همه تنها بخشی از حقیقت تلخ زندگی آنان است. تلخ تر از شرایط اقتصادی و معیشتی معلمان، شرایط سرکوب و بی حقوقی آنان در برخورداری از حق و حقوق اولیه تشکل های صنفی، سیاسی و آزادی های دمکراتیک در جامعه است که از آن به شدت بی بهره شده اند. همان بی حقوقی و عدم برخورداری از آزادی های فردی و اجتماعی که در حاکمیت جمهوری اسلامی کل جامعه بدان گرفتار شده است و اکنون برای کسب آن به مبارزه ای جدی با جمهوری اسلامی برخاسته اند. مبارزه ای جدی، پیگیر و همه جانبه که تا سرنگونی انقلابی جمهوری اسلامی و استقرار حکومت شورایی کارگران و معلمان و دیگر زحمتکشان ایران ادامه خواهد داشت.

در واقع جمهوری اسلامی معلمین را فقط به لحاظ شرایط مادی و معیشتی به قهقرا نکشانده است. هیات حاکمه ایران با تلفیق عریان دین و دولت و با پیشبرد سیاست بگیر و ببند، اخراج و بیکاری، و ایجاد رعب و وحشت در جامعه، همواره سعی کرده است تا راه هرگونه تلاش و مبارزه و پیکار روبه گسترش معلمین را برای برون رفت از وضعیت اسفبار موجود سرکوب و صدای اعتراض شان را خفه کند. اقدامات سرکوبگرانه جمهوری اسلامی علیه معلمین از نیمه سال ۱۳۸۵، شکل عریان تری به خود گرفت. سرکوب و بگیر و به بندی که تا به امروز هم به شکل های مختلف ادامه یافته است.

از سال ۱۳۸۵ که کانون های صنفی معلمان کشور اعتراضات گسترده ای را برای تحقق مطالبات خود در مقیاس سراسری سازماندهی کردند تا به امروز سیزده سال گذشته است. برقراری “نظام هماهنگ پرداخت حقوق کارکنان دولت” و اجرای “قانون مدیریت خدمات دولتی” از جمله محوری ترین خواست آنان در اعتراضات سال ۸۵ بود. اگرچه اعتراضات سراسری معلمان در سال ۸۵ به شدت سرکوب شد، اما صدای اعتراض آنان هرگز خاموش نشد. از آن زمان تا به امروز، حرکت های اعتراضی معلمین به اشکال مختلف از تحصن های سراسری گرفته تا اجتماع در مقابل وزارت آموزش و پرورش، از تجمع در مقابل مجلس ارتجاع گرفته تا تظاهرات و اجتماع در مقابل ساختمان های دولتی در هر استان همواره تداوم داشته است. در تمامی این سال ها، دولت جمهوری اسلامی به جای پاسخگویی به مطالبات برحق معلمین، همواره با سرکوب و دستگیری و اخراج، به مقابله با اعتراضات آنان برخاسته است. در این سال ها، تعداد بسیاری از فعالان صنفی معلمان احضار و بازداشت موقت شده اند، تعدادی از آنان همانند رسول بداغی، محمود بهشتی لنگرودی، اسماعیل عبدی، محمد حبیبی و معلمان دیگری که از بیدادگاه های جمهوری اسلامی احکام حبس گرفته و هم اکنون در زندان هستند و تعداد بیشتری از آنان نیز با تنبیهات اداری شامل کسری حقوق و تبعید و اخراج موقت در این سال ها مواجه شدند. نمونه اش اظهار نظر معاون حقوقی و امور مجلس وزارت آموزش و پروش در گفتگوبا خبرگزاری فارس است. او روز ۲۱ مرداد ۹۵ در گفتگو با خبرکزاری فارس از زندانی بودن ۱۰۰۰ معلم در زندان های ایران خبر داد. معاون حقوقی و امور مجلس وزارت آموزش و پروش در این گفتگو، بدون اینکه به ده ها مورد از معلمانی که به اتهام دفاع از حقوق و منافع معلمان دستگیر و محاکمه شده اند، اشاره ای داشته باشد، در ارتباط با اتهام معلمین زندانی تنها به این بسنده کرد و گفت: “در بین این افراد، معلمانی هستند که بدهکار، ورشکسته، مالباخته و افرادی که در اثر مشکلات خانوادگی موضوعاتی برای آن ها به وجود آمده، که در مجموع هزار نفر هستند.” اشاره به همین تعداد از معلمان زندانی که عموما در پی مشکلات اقتصادی پایشان به زندان کشیده شده است، به قدر کافی گویای این مسئله هست که چرا این تعداد از معلمان ایران که باید در کلاس درس باشند، در زندان های جمهوری اسلامی بسر می برند. وجود هزار معلم در زندان، مستثنا از اینکه به چه اتهامی در زندان هستند، به تنهایی ننگ بزرگی برای نظام جمهوری اسلامی است. همه این موارد به روشنی نشان می دهند که عموم معلمان ایران با چه شرایط وخامت بار اقتصادی و معیشتی مواجه اند. وجود صدها هزار معلم، همانند میلیون ها کارگر و تحصیلکرده های بیکاری که اکنون در فقر و تنگدستی به سر می برند، تماما نتیجه بی توجهی جمهوری اسلامی به حداقل های زندگی توده های مردم ایران است. همان معلمان، کارگران و توده های میلیونی کشور که اکنون چند برابر زیر خط فقر زندگی می کنند.

حال این شرایط کاری و زندگی وخامت بارمعلمان و حتا دانش آموزان ایران را مقایسه کنید به شرایط معلمان در کشورهای پیشرفته سرمایه داری تا ببینیم چه تفاوت فاحشی میان زندگی معلمان و نظام آموزشی جمهوری اسلامی با دیگر کشورهای جهان حتا ترکیه، پاکستان و دیگر کشورهای پیرامونی جمهوری اسلامی موجود است. هم اکنون در کشورهای اروپایی و دیگر کشورهای پیشرفته سرمایه داری، معلمان با توجه به استانداردهای جهانی مورد نظر یونسکو از شرایط مناسب “زندگی و کار” همراه با “امید و اعتماد” نسبت به آینده برخوردارند. معلمان دراین کشورها دغدغه سیاسی و حقوقی معلمان ایران راندارند، حقوق و درآمد ماهانه معلمان با هزینه ها تطبیق می کند، مجبور به مسافر کشی و شغل دوم و سوم نمی شوند، شرایط زندگی و کاری مناسب و قابل احترامی دارند و الگوی امید و اعتماد به آینده دانش آموزان خود نیز هستند. معلمانی که از فشارهای آموزش خرافات و متون مذهبی به دانش آموزان رها شده اند، معلمانی با کلاس های درس و دانش آموزانی که اساسا از فراگیری متون مذهبی و حتا طرح آن در مدارس و کلاس های درس  به دور شده اند. معلمانی که به دور از خستگی کار فشرده، به تعداد معینی از دانش آموزان در هر کلاس درس آموزش می دهند. معلمانی که از آزادی های سیاسی و تشکل های صنفی برخوردارند و به دور از مشکلات معیشتی و گرفتاری های سیاسی، تمام ذهن و توجه شان تنها به امر آموزش و ایجاد امید و اعتماد به دانش آموزان معطوف است. دانش آموزانی که نه تنها به صورت فشرده در کلاس های درس نمی نشینند، نه تنها مانند دانش آموزان ایران شهریه ای نمی پردازند، بلکه تا پایان دوره دبیرستان ازکمک های دولتی درزمینه تهیه کتاب و دفتر و نوشت افزار وسایر امکانات تحصیلی  نیز برخوردارند.

پوشیده نیست که وضعیت حاکم بر مدارس و فضای آموزشی کشورهایی که هم اینک معلمان و دانش آموزان این کشورها به آن دست یافته اند، هرگز حاتم بخشی دولت های سرمایه داری نبوده است. همه این امکانات، نتیجه سال ها مبارزه، تلاش، پیکار و جانفشانی احزاب و سازمان های کمونیست، نیروهای مترقی و آزادی خواه به همراه کوشش مداوم معلمان، نویسندگان، روشنفکران، زنان و دانش آموزانی بوده است که برای کسب آن جنگیده اند. پیکاری عظیم و مستمر که در نهایت سازمان فرهنگی، علمی و آموزشی ملل متحد (یونسکو) را بر آن داشت تا در چهل و چهارمین اجلاس عمومی خود، روز پنجم اکتبر را به عنوان روز جهانی معلم برگزیند. روزی برای بها دادن به شان و منزلت اجتماعی معلمان، روزی برای قدردانی از تلاش و زحمات مستمر آنان در سراسر دنیا.

با امید به اینکه معلمان ایران با گسترش مبارزات و پیکارهای وسیع و سراسری خود جمهوری اسلامی را به عقب نشینی وادارند، روز جهانی معلم بر معلمان فرهیخته و سخت کوش ایران مبارک باد.

متن کامل نشریه کار شماره ۸۴۱ در فرمت پی دی اف

تحولات سیاسی چند روز گذشته پیرامون نزاع جمهوری اسلامی و دولت آمریکا نشان داد که برخلاف ادعای کسانی که می‌کوشند با وعده‌های غیرواقعی، مردم ایران را به کاهش تنش‌ و بهبود اوضاع تحت حاکمیت جمهوری اسلامی امیدوار سازند، هیچ چشم‌اندازی برای کاسته شدن از دامنه تنش‌ها و کاهش فشار بر روی مردم ایران وجود ندارد. برعکس تمام شواهد حاکی از تشدید تضادها و منازعات است.

تلاش‌های میانجی‌گرانه قدرت‌های اروپائی در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل همان‌گونه که انتظار می‌رفت، گرهی از معضل نزاع نگشود و وعده وعید‌های ملاقات آخرین دقایق هم به جائی نرسید.

آنچه در مجمع عمومی سازمان ملل و حاشیه‌ آن گذشت، نه نشانه‌ای بر کاهش تنش، بلکه تشدید حملات لفظی و تهدیدات متقابل بود. هریک از طرفین نزاع، سیاست‌های دیگری را عامل تنش و درگیری‌های منطقه‌ای معرفی کرد. ترامپ، رژیم حاکم بر ایران را “رژیمی خودکامه” با ” کارنامه مرگ و ترور” “حامی اول تروریسم در جهان” و”تهدیدی بزرگ” خواند که «همه کشورها وظیفه‌دارند که اقدام کنند. هیچ کشور مسئولی نباید به عطش خونریزی ایران کمک کند. مادامی‌که ایران به رفتار تهدیدکننده خود ادامه می‌دهد تحریم‌ها برداشته نخواهد شد. این تحریم‌ها تشدید هم خواهد شد».  گرچه ترامپ ترجیع‌بند همیشگی‌اش را تکرار کرد و افزود: “آمریکا آماده دوستی با کشورهایی است که با حسن نیت خواستار دوستی هستند.” و “ما دنبال شریک هستیم نه دنبال رقیب و حریف.” اما حرف آخرش این بود: نه‌تنها تحریم‌ها برچیده نخواهد شد، بلکه تشدید هم می‌شوند.

روحانی هم ادعاهای پوشالی‌اش را مبنی بر این‌که “دکترین امنیتی جمهوری اسلامی ایران حفظ صلح و ثبات در خلیج‌فارس و تأمین آزادی و امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز است و حوادث اخیر، این امنیت را به شکل جدی درخطر قرار داده است.” مطرح کرد  و “همه کشورهایی را که از تحولات خلیج‌فارس و تنگه هرمز متأثر می‌شوند به «ائتلافِ امید» «ابتکار صلح هرمز» ” دعوت کرد.

حسن روحانی، به نمایندگی از یک رژیم دینی شبه فاشیست که تمام کارنامه‌اش در داخل، استبداد و اسارت مردم ایران، سرکوب، کشتار ، زندان و اعدام، تبعیض، فساد، فقر،بیکاری، گرسنگی و در خارج از مرزها، توسعه‌طلبی پان‌اسلامیستی، تجاوز ، جنگ‌افروزی و ماجراجوئی است، این ادعای مضحک را هم چاشنی یاوه‌سرائی خود کرد که ” راه‌حل نهایی صلح و امنیت خاورمیانه: “دموکراسی در داخل؛ و دیپلماسی در خا رج” است.

نتیجه‌گیری پایانی او هم‌چنین بود: “منطقه ما بر لبه پرتگاه ایستاده است؛ تا جایی که تنها یک اشتباه می‌تواند آتشی بزرگ را برافروزد. ما دخالتِ تحریک‌آمیزِ بیگانگان را تحمل نمی‌کنیم و به هرگونه تعرض به امنیت و تمامیتِ سرزمینی خود، قاطعانه پاسخ می‌دهیم.”اعلام می‌کنم که: پاسخ ما به مذاکره تحت تحریم، نه می‌باشد.”

اما تشدید تنش و اختلاف تنها در جدال‌های لفظی نماینده امپریالیسم آمریکا و دولت دینی جمهوری اسلامی انعکاس نیافت. در حاشیه مجمع عمومی نیز خبرهای دیگری از گسترش دامنه این نزاع و موضع‌گیری‌های جدید سران اتحادیه اروپا علیه جمهوری اسلامی انتشار یافت.

البته دور از انتظار نبود که تاکتیک‌های ماجراجویانه جمهوری اسلامی به ضد خود تبدیل شود و نتیجه‌ای معکوس به بار آورد. پس از حمله نظامی به تأسیسات نفتی عربستان، درحالی‌که جمهوری اسلامی سرمست از این‌که قدرت نظامی خود را به رخ رقیب کشیده و موقعیت سیاسی خود را تقویت کرده است، در انتظار کسب امتیازات بیشتری از اتحادیه اروپا بر سر برجام بود که  با واکنش‌ها و موضع‌گیری‌های  نامنتظره‌ای مواجه شد.

در آستانه ورود روحانی به نیویورک، بیانیه مشترک آلمان، انگلیس و فرانسه انتشار یافت که جمهوری اسلامی را مسئول حمله نظامی به تأسیسات نفتی عربستان معرفی می‌کرد. این در حالی بود که تا پیش‌ازاین، آن‌ها در جهت کاهش تنش از موضع‌گیری علیه جمهوری اسلامی خودداری کرده بودند.

در این بیانیه مشترک آمده بود: “فرانسه،‌ بریتانیا و آلمان معتقدند که ایران به‌‌وضوح مسئول حمله به تأسیسات نفتی عربستان سعودی است» و از جمهوری اسلامی خواسته شد “از اقدامات تحریک‌آمیز بیشتر در خلیج‌فارس اجتناب کند.”

اما نکته مهم‌تر بیانیه این بود که برای نخستین بار خواست‌های دولت آمریکا از جانب اروپا نیز مطرح شد: بیانیه می‌کفت: “زمان آن رسیده که ایران مذاکرات بلندمدت درباره برنامه هسته‌ای و مسائل مرتبط با امنیت منطقه‌ای ازجمله برنامه موشکی خود را بپذیرد.”

این بیانیه در کلیتش نشان می‌دهد درحالی‌که اتحادیه اروپا تاکنون مخالفت خود را به اشکال مختلف با اقدام ترامپ به خروج از برجام اعلام کرده بود و تلاش داشت با حفظ برجام به جمهوری اسلامی یاری رساند، اکنون برجام را به‌طور ضمنی پایان‌یافته اعلام می‌کند و خواستار آغاز مذاکرات جدید در مورد “برنامه هسته‌ای و مسائل مرتبط با امنیت منطقه‌ای ازجمله برنامه موشکی” شده است. یعنی دقیقاً همان موضوعاتی که ترامپ خواستار مذاکره بر سر آنها است.

هم‌زمان با انتشار این بیانیه، اجلاس فوق‌العاده وزیران خارجه ایران، آلمان، فرانسه، روسیه، چین و نماینده وزارت خارجه انگلیس برای حفظ توافق هسته‌ای و غلبه بر مشکلات موجود به نتیجه‌ای نرسید و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز به زبان دیپلماتیک شکست تلاش‌ها برای حفظ برجام را اعلام کرد و گفت:” چالش‌ها برای حفظ برجام بیشتر شده ولی اراده برای حفظ آن کماکان وجود دارد.” او از جمهوری اسلامی ایران خواست “به اجرای کامل برجام بازگردد.” در همین حال خبرگزاری فرانسه به نقل از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی روز پنج‌شنبه اعلام کرد که به‌کارگیری سانتریفیوژهای پیشرفته در تأسیسات هسته‌ای ایران، نقض تعهدات ایران ذیل برجام محسوب می‌شود. اما این تمام ماجرا نبود. خبرگزاری‌ها اعلام کردند که قدرت‌های اروپائی به روحانی هشدار داده‌اند که اگر جمهوری اسلامی گام دیگری از اجرای تعهدات خود به عقب بگذارد، از برجام خارج می‌شوند. این تهدید تلویحاً بدان معنا خواهد بود که تحریم‌های قبل از برجام بازخواهند گشت.

روشن است که جمهوری اسلامی با نقض تعهدات خود در برجام و ماجراجوئی‌های نظامی چند ماه اخیر در خلیج‌فارس، عملاً اتحادیه اروپا را به‌سوی مواضع ترامپ سوق داد و چنانچه بخواهد به ماجراجوئی‌های چند ماه اخیر خود ادامه دهد، ازاین‌پس با شرایط دشوارتری مواجه خواهد شد. چراکه اگر تاکنون اقدامات اقتصادی و سیاسی ترامپ علیه جمهوری اسلامی با مخالفت اروپا مواجه شده بود، اکنون اوضاع در جهتی در حال تغییر است که آن‌ها در یک جبهه با دولت آمریکا، علیه جمهوری اسلامی اقدام کنند. این چالش جدیدی است که جمهوری اسلامی ازاین‌پس با آن روبه‌رو خواهد بود.

متن کامل نشریه کار شماره ۸۴۰ در فرمت پی دی اف